EKONOMİ Borsa günü düşüşle tamamladı
Borsa İstanbul'da BIST 100 endeksi, günü yüzde 0,67 değer kaybederek 13.872,25 puandan tamamladı.
ABD-İran belirsizliği devam ederken Trump'ın İran ile anlaşmanın son aşamada olduğu yönündeki açıklaması, küresel piyasalarda dengeleri değiştirdi. Batı Teksas petrol (WTI) fiyatı yüzde 5,7 düşerek 98 dolar seviyesine gerilerken, aynı anda gümüş fiyatları da yükselerek 76 doların üzerine çıktı.
Analistlere göre piyasadaki bu ters hareketin temel nedeni ise enerji maliyetleri. Petrol fiyatlarının yükselmesi, gümüş madenciliğinde kullanılan dizel, LNG ve taşımacılık giderlerini artırırken, üretim maliyetleri yükseldiği için gümüş piyasası üzerinde de baskıya neden oluyor. Ayrıca yüksek enerji fiyatları enflasyonu da artırdığı için Fed'in faiz indirimlerini geciktirme ihtimali güçleniyor. Yüksek faiz ortamı ise gümüş için olumsuz kabul ediliyor.
Ancak Trump'ın mesajları sonrası İran ile gerilimin azalabileceği beklentisi, bu tabloyu tersine çevirdi. Analistler, petrol fiyatlarının düşmesiyle birlikte madencilik maliyetlerinin gevşeyeceğini ve Fed'in yeniden faiz indirimi alanı kazanabileceğini düşünüyor. Bu da yatırımcıları yeniden gümüş alımına çekiyor.
Öte yandan madencilik şirketleri de enerji maliyetlerindeki artışı doğrularken Gold Fields, yılın ilk çeyreğinde dizel maliyetlerinin yüzde 30 ila 70 arasında arttığını açıkladı. Şirket, petrolün 100 dolar seviyesinde kalması durumunda ise toplam üretim maliyetlerinin ons başına 40-50 dolara çıkabileceğini belirtti. Bunun yanında Endeavour Silver, First Majestic Silver ve Hecla Mining gibi büyük üreticiler, cevher kalitesindeki düşüş nedeniyle üretimde gerileme yaşarken, küresel gümüş arzındaki sıkışıklık devam ediyor.
İran ile kalıcı bir anlaşma sağlanırsa petrol fiyatlarının yıl sonuna kadar daha da gerileyeceğini öngören analistler, gümüşteki yükselişin sadece savaş riskine bağlı olmadığını belirtiyor. Piyasada uzun süredir devam eden yapısal arz açığına dikkat çeken uzmanlar, endüstriyel talep güçlü kalırken, üretim tarafında sorunların devam ettiğine işaret ediyor. Bu nedenle İran kaynaklı gerilim azalsa bile, gümüş piyasasındaki uzun vadeli yükseliş beklentisinin tamamen ortadan kalkmadığı değerlendiriliyor.
KAYNAK : Dünya